KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM

Uzman isimden kadınlara hayati uyarı: İhmal etmeyin

Sağlık Bakanı'nın HPV aşısına ilişkin değerlendirmenin sürdüğünü açıklamasının ardından Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Alparslan Demir, rahim ağzı kanserinden korunmanın ikinci ayağını hatırlattı: ‘Tarama için beklenecek bir karar yok. HPV testi aile sağlığı merkezlerinde ve KETEM'lerde ücretsiz yapılıyor’

Güncelleme: 22 Kasım 2026 13:37 Muhabir: Haber Merkezi

Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, geçtiğimiz günlerde TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'ndaki 2027 bütçe görüşmelerinde, HPV aşısının ulusal aşı takvimine alınmasına ilişkin Bilim Kurulu değerlendirmesinin sürdüğünü ve henüz sonuçlanmadığını söyledi. Bakan, rahim ağzı kanserinin Türkiye'de kadınlarda en sık görülen onuncu kanser olduğunu da belirtti.

Açıklamayı değerlendiren Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Alparslan Demir, aşı kadar önemli bir başka korunma yolunun gölgede kalmaması gerektiğini söyledi: "Rahim ağzı kanseri, kanser öncesi dönemde yakalanabildiği için büyük ölçüde önlenebilen bir hastalık. Bunun yolu düzenli taramadan geçiyor. Aşı konusundaki karar ne olursa olsun, 30 yaşını geçmiş her kadının bugün yapabileceği bir şey var: tarama testini yaptırmak."

Dünyada her yıl 600 binden fazla kadın tanı alıyor

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) verilerine göre rahim ağzı kanseri, dünyada kadınlarda en sık tanı konan beşinci kanser. 2024'te yaklaşık 604 bin kadın bu tanıyı aldı, yaklaşık 280 bin kadın hayatını kaybetti. Sağlık Bakanlığı Kanser Daire Başkanlığı'na göre vakaların yaklaşık yüzde 99'u HPV enfeksiyonuyla ilişkili; Türkiye'deki vakaların yaklaşık yüzde 70'inde HPV'nin 16 veya 18 numaralı tipleri saptanıyor.

"Belirti beklemek, geç kalmak demek"

Hastalığın erken dönemde genellikle belirti vermediğini hatırlatan Demir, şöyle konuştu: "DSÖ'ye göre anormal hücrelerin kansere dönüşmesi çoğunlukla 15–20 yıl sürüyor. Bu süre, taramanın bize tanıdığı fırsat. HPV enfeksiyonlarının çoğunu bağışıklık sistemi kendiliğinden temizliyor; asıl risk, yıllarca kalıcı olan yüksek riskli tiplerde. Bu yüzden testin pozitif çıkması kanser anlamına gelmez; daha yakından izlenmesi gereken bir durumu gösterir."

Sağlık Bakanlığı verilerine göre erken evrede tanı alan kadınlarda beş yıllık sağkalım oranı yaklaşık yüzde 92.

Tarama kimlere, nerede, nasıl yapılıyor?

  • Ulusal Kanser Tarama Programı kapsamında 30–65 yaş arasındaki kadınlar 5 yılda bir HPV-DNA testiyle taranıyor.
  • Test; aile sağlığı merkezlerinde, Kanser Erken Teşhis, Tarama ve Eğitim Merkezlerinde (KETEM), Sağlıklı Hayat Merkezlerinde ve mobil tarama araçlarında ücretsiz yapılıyor.
  • Jinekolojik muayene sırasında rahim ağzından sürüntü örneği alınıyor. İşlem kısa sürüyor, genellikle ağrısız ve anestezi gerektirmiyor.

Bakanlığın Şubat 2025'te açıkladığı verilere göre son beş yılda 30–65 yaş arasındaki 12,5 milyon kadın tarandı; bu sayı hedef nüfusun yüzde 63,5'ine karşılık geliyor. Demir, "Bu tablo, hedef yaş grubundaki kadınların üçte birinden fazlasının o dönemde testini yaptırmadığını gösteriyor. Aile hekiminize ya da size en yakın KETEM'e başvurmanız yeterli" dedi.

Bu belirtiler varsa tarama sırasını beklemeyin

Demir, şu durumlarda tarama zamanı beklenmeden bir hekime başvurulması gerektiğini vurguladı:

  • Cinsel ilişki sırasında ya da sonrasında kanama
  • Adet dönemi dışında kanama veya lekelenme
  • Menopoz sonrası kanama
  • Sulu, pembe ya da kötü kokulu vajinal akıntı
  • Kasık (pelvik) ağrısı

Korunmanın dört adımı

  1. 30 yaşından itibaren tarama testini düzenli yaptırmak
  2. HPV aşısı konusunda hekime danışmak (DSÖ, aşıyı öncelikle 9–14 yaş arasındaki kız çocukları için öneriyor)
  3. Sigara kullanmamak
  4. Güvenli cinsel yaşam konusunda danışmanlık almak

Kaynaklar: Dünya Sağlık Örgütü, Rahim Ağzı Kanseri Bilgi Notu (Kasım 2026) · Sağlık Bakanlığı Kanser Daire Başkanlığı, Serviks Kanseri Farkındalık Bilgi Notu (7 Ocak 2026) · Sağlık Bakanlığı tarama verileri açıklaması (1 Şubat 2025) · Bakan Memişoğlu'nun TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu açıklaması (İHA, 16 Kasım 2026)

Bu bülten genel bilgilendirme amaçlıdır; kişiye özel tanı ve tedavi önerisi yerine geçmez.

Yorumları oku / yorum yap

KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM haberleri

Kadınların gelecek 30 yılını etkileyen dönem PMOS hakkında kadınların en çok merak ettiği 6 soru Menopoza işaret eden 5 önemli sinyal Kadınların sessiz sorunu miyoma dikkat! Vücudun verdiği 10 sinyale dikkat! Tüp bebekte 6 yenilikçi yöntem